مایکروسافت و اپل به اندروید حمله می برند و تعدادی حق اختراع را می خرند تا عرصه را بر این سیستم عامل تنگ تر کنند. اندروید هم موتورلا را صاحب شده و حق اختراع هایش را تصاحب می کند. مایکروسافت می گوید آنها به گوگل شانس این را می دهند که تعدادی از حق اختراع هایش را به اشتراک بگذارد. اما گوگل دست رد به سینه این شرکت می زند. بر سر بقیه حق اختراع ها چه می آید؟ اپل سامسونگ را از فروش گلکسی تب جدیدش در اروپا منع می کند. یا در دادگاه ها خواستار رسیدگی به تخلف سامسونگ در کپی کردن طراحی آیفون 3G می شود!

اما این حق اختراع چیست که این قدر ذهن همه را مشغول کرده و دارد دائم بین شرکت ها دعوا درست می کند؟ در این مطلب می خواهیم به این سوال پاسخ دهیم و وضعیتی را که هم اکنون بین شرکت های مطرح فناوری وجود دارد، بر اساس این حق اختراع ها، بررسی کنیم. پس در ادامه مطلب با ما همراه باشید.

- Patent یا امتیاز نامه چیست؟

اگر شما ابداعی انجام داده باشید و آن را به صورت یک Patent یا امتیاز نامه ثبت کنید؛ حقوق ویژه ای برای ساخت، فروش یا استفاده از ابداع خود خواهید داشت. واژه Patent تعابیر مختلفی دارد و از آن به عنوان هایی همچون امتیاز نامه، حق ثبت اختراع، حق امتیاز و حق اختراع یاد می شود. ابداع هم حتما نباید چیز بخصوصی باشد. هر نو آوری ای از طراحی یک مدار الکترونیکی تا طراحی یک پروسه می تواند به عنوان یک حق امتیاز ثبت شود. حتی ژست های رابط کاربری هم می توانند حق امتیاز باشند. برای مثال، اپل هم اکنون حق امتیاز استفاده از ژست Pinch to Zoom را در اختیار دارد.

وقتی استفاده از یک حق اختراع به طور تجاری آغاز شود، اطلاعات راجع به آن باید به طور عمومی منتشر شوند. بنابر این شرکت های رقیب می توانند در مورد نوآوری انجام شده مطالعه کرده و مبانی آن را یاد بگیرند. اما نمی توانند آن را کپی کنند. اگر هم تحت شرایطی، شرکت ها حتی به طور تصادفی دست به کپی بزنند ممکن است به دردسر بیافتند. چرا که کمپانی صاحب حق اختراع می تواند آن ها را به دادگاه بکشد.

البته دارنده حق اختراع، می تواند بسته به نظر خودش، حق امتیاز خود را فروخته یا مجوز استفاده از آن را صادر کند. بنابر این ممکن است کمپانی ها نتوانند همه چیز را خودشان اختراع کنند، اما معنی اش لزوما این نیست که نمی توانند از اختراع های بقیه استفاده نمایند. حق اختراع ها می توانند به شدت ارزشمند باشند. حتی گاهی معامله های جالبی هم بر سر حق امتیاز ها انجام می گیرد. «تو از ما به خاطر استفاده از این اختراع شکایت نمی کنی و ما هم از تو به خاطر آن یکی شکایتی نداریم!»

- جنگ اپل در برابر سامسونگ:

چهار پنج ماه به عقب برگردید. زمانی که اپل از سامسونگ به خاطر سری گلکسی شکایت کرد. با این ادعا که سامسونگ تکنولوژی، اینترفیس و سبک کاری اپل را کپی کرده است. سامسونگ هم سریعا با یک شکایت دیگر به اپل پاسخ داد. مبنی بر اینکه اپل هم در استفاده از استاندارد های ارتباطاتی سامسونگ، تخلف کرده است.

حتی اخیرا در شروع این ماه، سامسونگ قبول کرد که فروش گلکسی تب 10.1 را تا زمانی که دادگاه در مورد حق امتیاز های اپل تصمیم میگیرد، متوقف کند. حکمی مشابه هم برای قطع فروش گلکسی تب جدید در اروپا به تصویب رسید. حداقل هنوز آمریکا درهایش را به روی این تبلت بیچاره نبسته است.

اپل همچنین به اتهاماتی مشابه دست به شکایت از موتورلا و HTC زده است. اگر چه تا به حال جلوی فروش دستگاه های این دو شرکت گرفته نشده است. جالب این که اپل هرگز از گوگل به خاطر خود اندروید شکایت نکرده است.

- همه در برابر اندروید:

شکایات اپل مثال های واضحی بودند از کار هایی که می توان مستقیما با حق اختراع ها انجام داد. اما حق اختراع برای جنگ های غیر مستقیم نیز به کار می رود. مصداق بارزش معامله هایی بود که بر سر فروش حق امتیاز های نوِل و نورتل انجام شد.

در ماه اکتبر سال گذشته، کمپانی Novell یک بسته متشکل از 800 حق اختراع نرم افزاری اش را که شامل فناوری هایی در حوزه مدیریت، امنیت، تشخیص هویت و... بودند را به گروهی متشکل از شرکت های مایکروسافت، اپل، EMC و اوراکل فروخت. گوگل در این جریان حاضر نشد و در طرف دیگر رقابت برای خرید قرار داشت.

البته اداره دادگستری آمریکا بعدا اعلام کرد که مایکروسافت نمی تواند صاحب حق امتیاز های شرکت نول باشد. بیم از این بود که مایکروسافت، به منظور رقابت، جلوی استفاده از این امتیاز نامه ها را در نرم افزار های باز متن بگیرد. – یادتان باشد که خود سیستم عامل اندروید هم جزء نرم افزار های باز متن به شمار می رود! – بنابر این مایکروسافت محکوم به فروش امتیاز نامه هایش به شرکت مادر نول شد. البته مجوز استفاده از این امتیاز نامه ها برای مایکروسافت باقی ماند و تغییری در آن ایجاد نگردید.

در آپریل همین امسال، یک کمپانی دیگر به نام Nortel، اعلام کرد که می خواهد بیش از 6000 امتیاز نامه را بفروشد. این بار امتیاز نامه ها حوالی فناوری های بی سیم، شبکه های نسل چهارم، شبکه های داده ای و... می چرخید. تکنولوژی هایی که می توانند برای هر کمپانی ای در بازار موبایل فوق العاده باشند. گوگل که شدیدا تحت تاثیر بستنی حصیری اش قرار گرفته بود، شیرین طبعی ریاضی اش گل کرد و پیشنهاد های عجیبی برای مذاکره داد. پیشنهاد هایی که جمعشان به عدد 3.14159 میلیارد دلار می رسید. یعنی همان عدد پی ضرب در 1 میلیارد دلار. باز هم گوگل باخت و یک گروه از کمپانی ها متشکل از اپل و مایکرسافت به همراه RIM و EMC و اریکسون و سونی؛ صاحب این بسته طلایی از امتیاز نامه ها شدند.

این جاست که دو طرف شروع به خراب کردن یک دیگر می کنند. افسر ارشد قانونی گوگل در وبلاگش، مطلبی در مورد تازیانه ی حق اختراع ها به روی اندروید می نویسد. و از صف کشیدن امتیاز نامه های شرکت های مختلف به عنوان یک مبارزه سازمان یافته و خصومت آمیز بر علیه اندروید یاد می کند.

وکیل اصلی مایکروسافت هم توپ را به زمین حریف بر می گرداند و می گوید ما از گوگل درخواست کردیم که به ما بپیوندند. اما آن ها قبول نکردند.

گوگل هم با آپدیت کردن پستش پاسخ می دهد که قطعا تمایلی به پیوستن به اپل و مایکروسافت برای این امتیاز نامه ها ندارد. چرا که اگر گوگل به جای مالکیت کامل این امتیاز نامه ها، آن ها را با شرکت های دیگر به اشتراک بگذارد؛ دیگر نمی تواند مطابق میلش از این حق اختراع ها برای غلبه بر شکایت های سایر رقیبان استفاده کند. در نهایت خبر بعدی خرید موتورولا توسط گوگل بود که این شرکت رسما اعلام کرد دلیل اصلی اش از این خرید، رسیدن به حق ثبت های ارزشمند این شرکت بوده است تا در مقابل مایکروسافت و اپل مقابله کند.

- سخن آخر  
می بینیم که حق اختراع ها نقش شمشیر و اسلحه را در میدان جنگ میان شرکت ها بازی می کنند و مواردی بسیار پر اهمیت برای شرکت های مختلف به شمار می روند. می توانید نظر خود را در مورد برگ های برنده شرکت های مختلف و همچنین جنگ هایی که در آینده بین شرکت ها رخ خواهد داد؛ مطرح کنید.